مرادش اين است كه مقصود از نقطه ذات حق تعالى است و بسيط الحقيقة يعنى نقطه كل اشياء است چنان كه در فتوحات مكيه و مفاتيح غيب آخوند ملاصدرا آمده است . و نيز اين طائفه نقطه را بر نبوّت و ولايت اطلاق مىكنند كه مىگويند نقطه نبوّت و نقطه ولايت از اين‌رو كه سريان ولى در عالم چون سريان حق است در عالم كه ولايت كليه سارى و سائر در هر موجود است و مولاى اوست زيرا كه اسم اعظم است و متقبل افعال ربوبى و مظهر قائم به اسرار الهى و نقطه پرگار نبوت است . نبى ( ص ) فرمود : كنت نبيا و آدم بين الماء و الطين ، و وصى ( ع ) فرمود : كنت وليا و آدم بين الماء و الطين . نبى چون در نبوت بود اكمل * بود از هر ولى ناچار افضل ولايت شد به خاتم جمله ظاهر * بر اول نقطه هم ختم آمد آخر ( گلشن‌راز ص 230 ) چنان‌كه اشاره كرده‌ايم صورت تأليفى جميع اشياء منتهى به نقطه مىشود كه از سير و حركت حبّى متكثر گشت كه ظهور و اظهار حكم وحدت است در عين كثرت كه از آن تعبير به حركت وجوديه و ايجاديه ، و نيز تعبير به نكاح سارى مىكنند كه حبّ و عشق منشأ پيدايش همه است . اين بنده گفته است : پرتو نور جاودانه عشقم * موج درياى بيكرانه عشقم همه عالم پر از ترانه عشق است * حمد لله كه از ترانه عشقم و غايت حركت ايجادى ظهور حق در مظهر تام مطلق است كه شامل جميع جزئيات مظاهر است . و اين مظهر تام انسان كامل است كه عالم صورت حقيقت اوست و خود غايت حركت ايجادى است لذا هيچگاه زمين خالى از حجت نمىشود . اين ظهور كثرت از وحدت حقه حقيقيه بدون تجافى ، هم در كتاب تكوينى جارى است و هم در كتاب تدوينى كه مظهر آنست چه اينكه الفاظ موضوعند براى معانى عامه . قرآن حضرت عيسى و مادرش مريم عليهما السلام را كلمه ناميده است ، ائمه ما خودشان را كلمات ناميدند . و امام امير المؤمنين و به